Прашања и одговори за сајбер безбедност

Diverto MK е компанија за сајбер безбедност, регистрирана како ДИВЕРТО ИНФОРМАЦИСКА СИГУРНОСТ ДООЕЛ Скопје. Канцеларијата ни е на Архиепископ Доситеј 8 во Скопје, а во информациската безбедност работиме од 2007 година. Нудиме управуван SOC 24/7, одговор на инциденти, пенетрациско тестирање, AI безбедност, подготовка за NIS2, ISO 27001 и DORA, и обуки за вработените.

Влатко Цветаноски е главен извршен директор и има повеќе од 20 години искуство во информациската безбедност. Димитар Блажевски, главен технолошки директор, е одговорен за безбедносната архитектура и техничката стратегија. Стефан Трајковски, раководител на безбедносни операции, ги води нашиот SOC и управуваните безбедносни услуги.

Не. Седиштето и SOC-от ни се во Скопје, но мониторингот, тестирањето однадвор и дел од консултациите се одвиваат од далечина. Затоа не е важно дали вашите системи се во ваши простории, во податочен центар или во облак. Кога работата го бара тоа, доаѓаме на лице место.

Да. Diverto MK е партнер на Факултетот за информатички науки и компјутерско инженерство (ФИНКИ) при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје.

SOC (Security Operations Center), односно центар за безбедносни операции, е тим со процеси и алатки што континуирано ги следи системите на една организација, ги открива нападите и го координира одговорот. Нашиот SOC во Скопје работи 24/7: ги поврзува сигналите од крајни уреди, сервери, облак, мрежа и идентитети, ги збогатува со разузнавање за закани, AI ја подготвува првата анализа, а аналитичар одлучува и ја одобрува секоја мерка.

Зависи од опфатот: колку апликации, API-ја, IP-адреси или мрежни сегменти тестираме, колку информации добиваме однапред (black, grey или white box), дали е потребен повторен тест по поправките и дали има посебни услови, на пример тестирање надвор од работното време. Затоа не објавуваме ценовник. По краток разговор за опфатот добивате писмена понуда со фиксна цена.

Скенирањето е автоматско: алатка бара познати ранливости и дава листа, во која има и лажни наоди. Пенетрациското тестирање го води човек: ги потврдува наодите, ги поврзува слабостите како што би направил напаѓач и покажува до каде навистина може да се стигне. Резултатот е извештај со докази, оценка по CVSS и препораки подредени по приоритет.

Со тој ризик управуваме однапред. Пред почетокот писмено ги договараме опфатот, временските рамки, системите што се исклучени од тестот и контактите за итни случаи. Ризичните тестови ги најавуваме и ги изведуваме во договорен термин, а ако забележиме нестабилност, запираме и веднаш ве известуваме.

Да, обуки за безбедносна свест и фишинг симулации. Законот усогласен со NIS2 ги наведува основните практики на сајбер хигиена и обуките меѓу задолжителните мерки и бара редовни обуки за раководството и вработените. ISO/IEC 27001:2022 го покрива истото со контролата 6.3.

Законот за безбедност на мрежни и информациски системи се применува од 1 јануари 2026. Ги опфаќа институциите од јавниот сектор и средните и големите субјекти во енергетиката, транспортот, банкарството, финансискиот пазар, здравството, дигиталната инфраструктура и управувањето со ИКТ услуги (B2B). Големината се утврдува според Законот за трговските друштва. Некои субјекти се опфатени без оглед на големината, на пример давателите на јавни електронски комуникациски услуги, давателите на доверливи услуги, давателите на ДНС услуги и операторите на критична инфраструктура. За области како производство, храна, хемикалии, управување со отпад и дигитални даватели, законот ќе почне да се применува дури со пристапувањето во ЕУ. Владата ги објави листите на суштински и важни субјекти во јуни 2026; ако ги исполнувате условите, а не сте на листата, должни сте сами да го известите надлежниот орган.

Надлежниот тим за одговор на компјутерски инциденти го известувате веднаш, а најдоцна во рок од три часа откако ќе дознаете за значаен инцидент или значајна сајбер закана. Следуваат рано предупредување во рок од 24 часа, известување за инцидентот во рок од 72 часа, привремено известување на барање и завршно известување во рок од еден месец по известувањето. Ако инцидентот сè уште трае, доставувате извештај за напредокот, а завршниот во рок од еден месец од решавањето. Овие рокови не се исти со оние во Директивата NIS2, која нема чекор од три часа.

За суштински субјект глобата може да изнесува до 2% од вкупниот годишен приход остварен во претходната деловна година, а за важен субјект до 1,4%. Одговорното лице може да добие глоба до 5.000 евра, а на суштински субјект, покрај глобата, му се изрекува и забрана за вршење дејност од три месеци до две години. Глобите ги изрекува надлежен суд во прекршочна постапка, а не MKD-CIRT или Министерството за дигитална трансформација.

Не. Не сме сертификациско тело ни лиценциран ревизор. Правиме проценка на моменталната состојба, ги воведуваме контролите и документацијата и ве поддржуваме за време на ревизијата. Сертификатот за ISO/IEC 27001:2022 го издава сертификациско тело по ваш избор, по можност акредитирано, а ревизиите според законот ги вршат ревизори со лиценца од Министерството за дигитална трансформација или други институции што ги дозволува законот.

Не директно. DORA, Регулатива (ЕУ) 2022/2554, се применува од 17 јануари 2025 за финансиските субјекти во ЕУ, а Македонија не е членка на ЕУ. Сепак, таа е важна за локалните ќерки-компании на банкарски и осигурителни групи од ЕУ, кои ги следат барањата на групата, и за ИКТ давателите што работат за финансиски субјекти од ЕУ.

Пишете ни на info@diverto.mk или јавете се на +389 75 340 034, од понеделник до петок, од 09:00 до 17:00. Во првиот разговор ги разбираме потребите и опфатот. Потоа добивате писмена понуда со опфат, рокови и цена, а работата почнува откако ќе ги договориме правилата и контактите.

Јавете ни се на +389 75 340 034 или пишете на info@diverto.mk, со „итен инцидент“ во насловот. Ако сте клиент на нашиот SOC, користете го договорениот канал за ескалација, кој е достапен 24/7. Во меѓувреме изолирајте ги засегнатите системи од мрежата, но не ги исклучувајте и не ги бришете, за да се зачуваат доказите. Ако сте суштински или важен субјект, имајте го предвид и рокот од три часа за првото известување.

Да. Комуницираме и известуваме на македонски или на англиски, по ваш избор. Меѓународните компании ги добиваат извештаите, временските линии на случаите и резимеата за управата на англиски, а по потреба подготвуваме и македонска верзија за надлежните органи.

Да. Опфатот го прилагодуваме на вашата големина и на ризикот, а не обратно. Законот усогласен со NIS2 ги опфаќа средните и големите субјекти, но и помалите компании можат да добијат безбедносни барања од регулираните клиенти. Добар почеток е пенетрациско тестирање или краток преглед на основните контроли.